सुन्दरकृष्ण जोशी, मां राममाया जोशी व अबु मंगलकृष्ण जोशीया कोखं नेपाल संवत् १०५५ कौलागा ११ कुन्हु यलया इलाछेँय् बूगु खः । शैक्षिक उत्थानया निंतिं थःत पानादीम्ह भाजु जोशीं क्याम्पस ब्वनेगु झ्वलय् हे साहित्य ख्यलय् थःत पानादीगु खः । ने.सं १०८१ सालय् आइए तगिमय् नेपालभाषा ब्वंकेगु व्यवस्था यायेवं डा. जोशीं नेपालभाषाया शैक्षिक ख्यलय् पलाः तयादीगु खः । नेपालभाषायात त्रिविया स्नातक तगिमय् जक सिमित याये मजिल धकाः शिक्षण समितिया अध्यक्षया हैसियतं डा. जोशीं त्रिवि समक्ष दकलय् न्हापां लिखित प्रस्ताव तयादीगु खः । वय्कःया प्रस्तावयात कयाः ने.सं १०९३ (वैशाख १६–१९ तक) जूगु त्रिवि विद्यापरिषद्या मुँज्यां उगु प्रस्ताव सर्वसम्मतं पास याःगु खः । नेपालभाषा केन्द्रीय विभागया न्हापांम्ह अध्यक्ष (नेसं ११०७– १११०, नेसं १११४–१११८ व नेसं ११२६– ११२८) प्रा.डा. जोशीं पाटन क्याम्पसय् (ने.सं १०९६–१०९९) नं प्रमुख जुयादीगु दु ।
ख्वप भाषिकाया वर्णनात्मक अध्ययन विषययात कयाः भारतया पुना विश्वविद्यालयं विद्यावारिधि यानादीम्ह डा. जोशी नेपालभाषाया भाषावैज्ञानिक अध्ययनय् मदिक्क थःत पानाच्वनादीम्ह छम्ह भाषाविद् नं खः । तर वय्कलं थःत भाषाविज्ञानय् जक सीमित धाःसा यानामदी । नेपालभाषा तपंपतिइ (ने.सं. १०८०) विरहीचरण कविता च्वयाः साहित्य ख्यलय् पलाः तयादीम्ह डा. जोशीं सितुमाः (ने.सं १०८९), तिकिझ्यालं (ने.सं ११३६) बाखं सफू च्वयादीगु दु । थःम्हं भोगे याःगु, समाजय् खंगु व जूगु आदि खँयात कथात्मक मोड बियाः बाखं च्वयेगुलि ल्हाः न्ह्याःम्ह डा. जोशीया तिकिझ्यालं सफू अंग्रेजीं ‘Through the Latticed window’ (ने.सं ११३७) व नेपालीं आँखीझ्यालबाट (ने.सं ११४३) पिदंगु दु । थ्व बाहेक नेपालभाषाया भाषावैज्ञानिक व्याकरण (ने.सं १११२), नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठानं पिथंगु नेपालभाषा व्याकरण (ने.सं ११२३) व ब्वनेकुथि तगिंया आपालं सफू च्वयादीगु दु । वय्कःया न्ह्यथनेबहःगु छगू अनुसन्धान पत्र नेवाः ताजिग्वःयात कयाः च्वयातःगु ब् कतगमथ या ल्भधबचष् ऋबिककषष्भचक नं खः । साहित्यिक रुपं बाखं धुंकाः निबन्ध, कविता व नाटक नं च्वयादीम्ह डा. जोशीं भाषा थकायेत अध्ययन अनुसन्धान मदिक्क यायेमाः धकाः ५० पुं मल्याक भाषा, साहित्य, समालोचना व अनुसन्धनात्मक लेख च्वयाः थीथी जर्नल आदिइ पिथनादीगु दु । नेपालभाषा ख्यलय् प्राज्ञिक बहस न्ह्याकेगु ताः तयाः नेपालभाषा व थ्वया साहित्य विषयक विभागीय गोष्ठी (नेसं ११०८ जेठ १७–१९) व स्वम्ह ज्याथःपिं कवि वैकुण्ठप्रसाद लाकौल, केदारमान व्यथित व सिद्धिचरण श्रेष्ठपिनिगु देनयात कयाः गोष्ठीया ग्वसाः ग्वयादीगु खः । साहित्यिक, शैक्षिक रुपं सक्रियम्ह भाजु जोशीयात समाजसेवीया रुपय् नं म्हस्यू । गान्धी स्मारक महागुथिया कार्यकारी प्रमुख (नेसं ११०७–११०९), तुलसी मेहेर युनेस्को क्लबया सदस्यसचिव (ने.सं १११०) बाग्मती सेवा समितिया उपाध्यक्ष, जिल्ला शिक्षा समिति यलया दुजः, त्रिविया सिनेट दुजः (नेसं ११११–१११३) थीथी ब्वनेकुथिया संचालक समितिया दुजः जुयादीम्ह भाजु जोशी लाकौल सिरपाःया अध्यक्ष, मोतिलानी सिरपाः समितिया अध्यक्ष (नेसं १११६), शहीद चिनियालाल तथा उषा सिंह प्रतिष्ठानया नं अध्यक्ष जुयादीधुंकूगु दु । डा. जोशीयात लाकौल सिरपाः (नेसं ११०६), महेन्द्र विद्याभूषण क (नेसं ११०५), राष्ट्रिय प्रतिभा पुरस्कार (नेसं ११३७), विरेन्द्र ऐश्वर्य सेवा पदक (नेसं ११२१) नापं थ्यंमथ्यं नीगू सिरपाः व हनाज्याझ्वलं छायपिउगु दु । वय्कःयात नेपालभाषा परिषदं भाषाथुवाः (ने.सं ११२०) पदवी नं देछाःगु दु ।
