थ्वय्कःया जन्म ने.सं. १०५८ दिल्लागाः तृतिया, सुक्रबारखुन्हु मां नानीमाया व बौ दिव्यहर्ष बज्राचार्यया कोखं येँया थथुपुइँया नःघः, गंबहाः हेमवर्ण महाविहारय् जूगु खः । थ्वय्कलं संस्कृतय् साहित्याचार्य व नेपालीइ एमए यानादीगु खः। थ्वय्कलं भ्वँतया आजाद हाइस्कूल, आनन्दकुटी विद्यापीठ, प्रभात प्रौढ हाइस्कूल नापं न्हय्गू ब्वनेकुथी नेपालभाषा, नेपाली व संस्कृत विषयय् शिक्षक जुयादीगु दु । सरकारया थीथी ज्याकुथिइ सेवा यायेधुंकाः पब्लिक युथ कलेज, नेशनल कलेज आदि धुंकाः रत्न राज्य लक्ष्मी क्याम्पसनिसें नेपालभाषा प्राध्यापनया ज्या न्ह्याकाः पद्मकन्या बहुमुखी क्याम्पसय् सहप्राध्यापक जुयादिल ।
नेपाल बौद्ध परिषद्पाखें स्थापित सुगत बौद्ध महाविद्यालयया बौद्ध धर्म व दर्शनया प्राध्यापक व वि.सं. २०७९ निसें स्वदँतक उगु शिक्षण संस्थाया क्याम्पस प्रमुख नं जुयादिल । ताइवानया धर्मगुरुं चायेकूगु नेपाल बोधिसत्व बौद्ध विद्यालय, बुढानीलकण्ठय् दत्यातक बौद्ध धर्म व संस्कृत भाषा प्राध्यापन यानादिल । थ्वय्कःया च्वसा नेपालभाषा निबन्ध, समालोचना व अनुवादय् ख्यलय् न्ह्याःगु जुल । खास यानाः पाठ्यसफूया लिधंसाय् समालोचना, विवेचना, शब्द अर्थ छ्यायेगु व पूर्वीय व पाश्चात्यया सैद्धान्तिक पक्षय् खनेदुसां उपलब्धिमूलक धाःसा पूर्वीय समालोचनापाखें जूगु जुल ।
ने.सं. १०९८ स ‘जः’ दँपतिइ ‘साहित्यय् छन्दया थाय्’ शीर्षकय् वय्कःया न्हापांगु च्वसु पिदंगु खः । वय्कलं रस मञ्जरी (अलंकार, ने.सं. १०९९), सँदेय्या लिसः (खण्डकाव्य)या न्ह्यसःलिसः (ने.सं. ११०९), अर्हतनन्द महाकाव्यया विवेचना (ने.सं. १११०), पद्यःपुचःया संस्कृत शब्दार्थ व अर्थ (ने.सं. १११०), जुजु रणजीत मल्लया कुशाचरित (प्याखं) (ने.सं. ११०३), जुजु रणजीत मल्लया मदनचरित (छधाःपाखं) (ने.सं. ११०३), मल्लकालया मुक्कं नेपालभाषा नाटकया धलःपौ (ने.सं. ११०५), जुजु रणजीत मल्लाया ययात्युपाख्यान (ने.सं. ११०६), जुजु रणजीत मल्लया षडदर्शन (छधाःप्याखं), (ने.सं. ११०८), जुजु रणजीत मल्लया वीरवीरणी प्याखं (ने.सं. १११३), सिद्धिचरणया उर्वशी (ने.सं. १०९९), न्यायविकासिनी (मानव न्यायशासत्र) (ने.सं. ११०७), स्वयम्भू पुराण (ने.सं. ११२१), प्रज्ञापारमिता हृदयसूत्र, सुखावति ब्यूह सूत्र, बःचाधंगु नेवाः खँग्वः धुकू (वि.सं. २०४४), शारङधरीय शब्दकोष सफूया गुलिं सम्पादन, गुलिं अनुवाद, गुलिं सहसम्पादन यानादीगु दु । अथेहे वय्कः बुद्धयान स्मारिकाया प्रधान सम्पादक, नेपाल ऋतुपौया सम्पादक नं जुयादीगु दु । नेपालभाषा परिषद्या दुजः, नेपाल बौद्ध परिषद् यलया संस्थापक दुजः व उपाध्यक्ष नं जुयादीगु दु ।
