सुगतसौरभ महाकाव्य कविकेशरी चित्तधर हृदयुया जक मखु नेपालभाषाया हे न्हापांगु महाकाव्य खः । थःम्ह पुत्र भाःपाः थः अबु द्रव्यधरयात देछायादीगु थ्व महाकाव्य भगवान बुद्धया जन्मं निसें महापरिनिर्वाण जूगु तकया बाखं दुथ्याकातःगु महाकाव्य खः, गुगु न्हापा न्हापाया बौद्ध ग्रन्थय् थुलि पूवंक घटना ब्वयातःगु मदु । मैत्री व शान्तिया सुवास ह्वलावंम्ह भगवान बुद्धसम्बन्धी जूगुलिं थ्व महाकाव्यया नां सुगत सौरभ तःगु ख । वि.सं. १९९७ सालय् जेलय् लाःबलय् कारागारयात हे साहित्यसाधनागार यानादीम्ह चित्तधर हृदयजुं थ्व सुगत सौरभ महाकाव्य जेलय् हे ह्वयेकादीगु अद्वीतीय काव्य खः, गुगु जेलं पिहांवयेधुंकाः ने.सं १०६९ य् जक प्रकाशनय् हयेफत । अथेहे थ्व सुगत सौरभ महाकाव्यया निगूगु संस्करण वय्कःयाः केहेँ मोतिलक्ष्मी उपासिकां ने.सं १००२ य् पिकयादीगु खः ।
थ्व सुगत सौरभ महाकाव्यया रचना यायेत पूर्ववत् च्वमिपिं–गथे निष्ठानन्द, सिद्धिदास, योगवीरसिंह निसें अश्वघोष, राहुल संस्कृत्यायन बाल्मिकि आदिपिनिगु कृतिपाखें भाव त्याय् कयागु खँ न्ह्यथनाः थ्वय्कःपिंत कृतज्ञता देछायादीगु दु । थथे थः पूर्वज स्रष्टापिंत कृतज्ञता देछाया च्वःगु नेपालभाषाया न्हापांगु काव्य खः । झिंगुंगू सर्ग दुगु थ्व सुगत सौरभ महाकाव्यय् दुहां वनेबलय् कवि हृदय बोधिप्राप्त सर्ग न्ह्यतक छम्ह सुधारवादी, उदारवादी, नारीजनप्रति सम्मान याइम्ह, थःगु जातीय भाषा, संस्कृति सभ्यताप्रति गर्व याइम्ह, प्राकृतिक सौन्दर्यया रसपान याकीम्ह छम्ह स्वच्छन्दवादी कवि कथं खनेदुसा थ्वयां लिपाया सर्गय् छम्ह बुद्धर्धम व बौद्ध दशर्नया मर्मज्ञ कथं हृदयजुं थःत म्हसीके बियादीगु दु । कवि हृदयं थ्व सुगत सौरभ महाकाव्य पूर्वीय महाकाव्यया लक्षण कथं निर्माण यानादीगु खयाः नं बुद्धया जीवन व दर्शनयात आधारभूत यानाः थःगु जातीय संस्कृति, मूल्यमान्यता, समकालीन युवातय्गु प्रजातन्त्र प्रतिया आकांक्षा न्ह्यब्वयेगु लिसें तत्कालीन बौद्धबाखं सम्बन्धी जनआस्थाय् नं घाःपाः मलाकुसे थौंया वैज्ञानिक युगयात तकं ल्वयेक अलौकिक अस्वाभाविक घटना न्ह्यमब्वसे कथावस्तु न्ह्याकेगु यानादीगु दु । थ्वहे कथं थ्व सुगत सौरभ महाकाव्यय् लुम्बिनी सर्गय् बसन्त ऋतुया लुम्बिनी वनया वर्णन् यायेकथं नेपाःया प्राकृतिक सौन्दर्य चित्रण यानादीगु दु । अथेहे नेवाः जाति कला, संस्कृति, सभ्यता ब्वयेगु नितिं महाकाव्यया जन्म सर्गय् लुम्बिनी बनय् बूम्ह सिद्धार्थयात सिन्दुर जात्रा यानाः लाय्कुली हःगु कथं थनया वास्तुकला कौशल ब्वयेगुया नापं जात्राबलय् थानाहइगु थीथी बाजंया वर्णन् यानातःगु दु । अथेहे नेवाः संस्कार संस्कृति ब्वयेगु नितिं सिद्धार्थ गौतमयात मुक्कं नेवाः राजकुमार यानाः नेवाःतय्गु जन्मं निसें मृत्यु संस्कार तक मू कथानक नाप स्वाकाः ब्वयातःगु दु । थुकथं थ्व सुगत सौरभ महाकाव्य कवि हृदयया जक अमर कृति मजुसे नेपालभाषा साहित्यया हे छगू अमर कृति जूगु दु ।
