मां तिलोत्तमा कुमारी व बौ बद्रीनारायण प्रधानया माहिलाम्ह काय्या रूपय् ने.सं. १०२४ य् तानसेनया असन टोलय् जन्म जूम्ह अयोध्याप्रसाद प्रधान छम्ह बौद्ध विद्वानकथं नां जाःम्ह व्यक्तित्व खः । सम्पन्न परिवारय् जन्म जुयादीम्ह वय्कलं बी.एड (अनर्स), एम.ए.(पालि) व एम.एड. तकयागु उच्च शिक्षा हासिल यानादीगु दु । । तःगूमछि भाषा गथे — नेपालभाषा, नेपाली, अंग्रेजी, मगः भाय् नापनापं पालीभाय्, थारु, हिन्दी, उर्दु, बङ्गाली, संस्कृत व प्राकृतभाषाय् दखल दुम्ह वय्कःया न्हापांगु च्वसु नेवाः भाय् भाषा विज्ञान दर्शन (निबन्ध) नेपालभाषा पत्रिका तपंपतिइ ने.सं १०९१य् पिदंगु खः । तःगू मछि भाषा सःम्ह जक मखु तःगू मछि भाषां च्वसा न्ह्याकादीम्ह थ्वय्कःया नेपालभाषां न्यिवा खँया परिवार : छगू तुलनात्मक अध्ययन (ने.सं १११०) नांगु सफू पिदंगु दु । थ्व सफू नेपालभाषाया मेमेगु भाषा नाप तुलनात्मक अध्ययन यानातःगु सफू खः । अथेहे अंग्रेजी, नेपाली, मगर आदि भाषां नं वय्कःया आपालं च्वसु प्रकाशित जूगु दु । वय्कःया कृति धलः अध्ययन यायेबलय् वय्कः छम्ह बहुप्रतिभाशाली व्यक्तित्व ला जु हे जुल नापं धर्म व दर्शन विषयय् तस्सकं दुग्यंक अध्ययन दुम्ह अनुसन्धाताया रूपय् नं म्हसीकेफु । थथे वय्कःया मेगु भाषं पिदंगु महत्वपूर्ण छुं सफू खः — नेपालको धार्मिक सहिष्णुता (इ.सं–१९९६), बौद्ध ध्यान प्रणाली आदि खः । थ्व बौद्ध ध्यान प्रणाली सफू The Buddha’s System of Meditation. Phase I & II नामं न्हय्गू ब्वं मल्याक पिदंगु दु ।
अथेहे अयोध्याप्रसादजुं शिक्षा व मेमेपिनिगु भाषाया निंतिं नं ज्या यानादीगु दु । पाल्पाय् वि.सं. १९८३ सालय् वय्कःपिंसं स्थापना याःगु पुस्तक पढ्ने दलानया स्थापनाकालंनिसें शिक्षा क्षेत्रय् संलग्न जुयादीम्ह वय्कःयागु सक्रियताय् पाल्पाय् दकलय् न्हापां पद्मोदय पब्लिक पाल्पा हाईस्कूल नामं अंग्रेजी ब्वंकेगु स्कूल चायेकेगु ज्या जुलसा मगर भाषाया नितिं मगर शब्द संग्रह पिकयादिल ।
भाजु अयोध्याप्रसाद प्रधान तत्कालीन श्री ५ को सरकारया थीथी विभाग गथे— शिक्षा, अर्थ, योजना, अन्तःशुल्क, आदि विभागय् गनं सहायक सचिव, गनं निर्देशक, गनं आर्थिक सल्लाहकार जुयाः ज्या यानादीगु दुसा तत्कालीन नेपाल राजकीय प्रज्ञा प्रतिष्ठान, रिसर्च सेन्टर फर नेपाल एण्ड एशियन स्टडिज (सिनास), बुद्धज सिस्टम अफ मेडिटेशन आदि थासय् विशेषज्ञ कथं ज्या यानादीगु दु । अथेहे वय्कलं नेपालभाषा परिषदय् दुजः जुयाः ज्या यानादीगु दु । वय्कः लाकौल सिरपाः, प्रसिद्ध प्रवल गोरखा दक्षिणबाहु आदि पदकं विभूषित जुयादीगु दु । ने.सं १११८ य् वय्कलं थःगु नश्वर देह त्याग यानादिल ।
